ГОМЕОСТАТ

от2020

Ноя 29, 2020

(гомео… ж-а гр. statos— туруп туруучу, кыймылсыз) — фи-зиол. мүмкүн болгон чекте кандайдыр бир маанилерди (мис, дене темп-ра-сын) тирүү организмдин ошол бойдон сактап турууга жөндөмдүүлүгүн көрсөтүүчү өзү уюшулуучу система. Англ. илимпоз У. Р. Эшби 1948-ж. кайчылаш тескери байланышы бар магниттүү 4 системадан турган түзүлүш түрүндөгү Г-ты курган. Ар бир байланыш алкактуу реостат м^н жөнгө салынат. Ал реостаттан чыккан тарамдар магниттердин кыймылына карата иштеп, системада жүз миңдеген абалды пайда кылган. Абал бир калыпта болбой бузулганда магнит-тер ордунан которулуп, Г-тын туташ-тыруу схемасын өзгөртүп, мурдагы калыбына келе турган абалды издейт. Г. өзүн өзү уюштурууга жөндөмдүү, б. а. ички түзүлүшүндө кокусунан кандайдыр бир өзгөрүү болсо (параметр, тышкы чөйрө м-н байланыш өзгөрсө же бир тетиги бузулса), анда да өзүнүн мурдагы тең салмактуу абалына келет ж-а бардык кыймыл аракетине абдан ылайыкта-нып кетет.

от 2020