ГАЙДАР

от2020

Ноя 27, 2020

(өз аты-яаднү — Г о л и к о в) Аркадий Петрович [9(22). 1. 1904, Льгов, азыркы Курск обл.— 26. 10. 1941] — орус совет жазуучусу. Мугалим үй-бүлөсүнөн. 1918-ж. ыктыяры м-н Кызыл Армияга кирип, кийин Киевдеги жөө аскерлер курсун бүтүрөт. 16 жашында полкко командир болот. Согушта бир нече ирет жара-ланганына байланыштуу 1924-ж. армиядан бошотулган. Чыг-лыгы 1925-жылдан башталат. Г. өз шыгын балдар ад-тынан тапкан. Автобиогр. «Мектеп» (1930) повестинде рев-яга катышкан жаш муундардын башынан өткөргөндөрүн көрсөткөн. «Алыскы өлкөлөр» (1932), «Согуш сыры» (1935), «Барабанчынын тагдыры» (1939) по-весттерин ж-а «Көгүлтүр чыны» (1936) аңгемесин жазган. «Чук жана Гек» (1939) деген повестинде Ата Мекенге деген мээримди даңазаласа, «Тимур жана анын командасы» (1940) повестинде сов. жеткинчектер-дин патриоттук демилгесин сүрөттөйт. Улуу Ата Мек. согуш башталганда Г. «Комсомольская правдага» кабарчы болуп кетет. 1941-жылдын күзүндө душман тылында курчоодо калып, партизандык отрядга кошулат, согушта баатырларча курман болот. Г-дын чыг-лары дүйнөнүн көп тилдерине которулган.

Чыг.:  Собр. соч. (Вступ. ст. Л. Кассиля), т. 1—4, М., 1964—65; Р. В. С. Повесть, Фр., 1940; Төртүнчү блиндаж. Аңгеме, Фр., 1939 (38); Тимур жана анын командасы. Повесть, Фр., 1950; Барабанчынын тагдыры (повесть жана аңгемелер), Фр., 1955; Согуш сыры, Фр., 1956; Жеңилип, жеңип көргөнбүз. Повесть, Фр., 1970.

от 2020