ВИКО

ВИКО Жамбаттиста (23. 6. 1668— 21. 1. 1744) — италиялык социолог. 1698-жылдан Неаполь ун-тинде В. Р. Декарт м-н талаш-тартышта тарыхый процесс объективдүү мүнөздөгү нерсе деген идеяны жактап, «айланып туруу» теориясын иштеп чыккан. Бул теория б-ча ар бир эл өз өнүгүшүндө үч доорду (кудайлар доору — мамл. түзүлүшкө чейин, баатырлар доору — ак сөөктүк мамлекет, адамзаттын доор—демокр. респ-ка же өкүлдүк монархия) басып өтөт. Ар бир доор — каршы таптардын тайма-шышынын натыйжасы, мамлекет болсо эзилген элди баш ийдирүү үчүн түзүлөт деген ой айткан. В-нун окуусу б-ча коом өз өнүгүшүнүн эң жог. баскычына жеткенден кийин кулайт да, баштапкы абалына кайрадан келет ж-а кайра өнүгө баштайт. Тарыхый процесстери адамдардын ролуна орчундуу маани бергени м-н В. тарыхый закондорду кудайдын кудурети м-н байланыштырган. В-нун коом өнүгүшү ж-дөгу көз караштарында идеалисттик өксүктөр болсо да, коомдун закондору ж-дөгү пикирлери кыйла прогрессчил мааниге ээ.
Ад.: Марко К., Энгельс Ф., Капитал, т. 1, М., 1955, стр. 378; М а к с и-м о в е к и й В., Эстетические взгляды Д. Вико, «Литературный критик», 1935, .\5 11.

Author: 123

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *