АЗЫК-ТҮЛҮК ТОҢДУРУУ

АЗЫК-ТҮЛҮК ТОҢДУРУУ — Узак убакытка сактоо үчүн азык-түлүктөгү нымды, ширени толук бойдон же жарым-жартылай музга айландыруу. 1-5°С терс темп-рада азыктагы нымдын 65% музга айланат. Азык-түлүктөгу нымды, ширени толук бойдон муз кылуу үчүн темп-раны — 55°С- 60 С же андан да төмөндөтүүгө туура келет. Бирок темп-раны мынчалык төмөндөткөндө, муздун кристаллдары азык-түлүктүн клеткаларын бүлүндүрүп жибериши мүмкүн. Микроорганизмдердин өөрчүшүн ж-а ткандардагы физ.-хим. өзгөрүүлөрдү токтотуу үчүн, азыктын эң калың жериндеги темп-раны -18°Сге жеткирсе жетиштүү болот. Жаныбарлардан ж-а өсүмдүктөрдөн алынган азыктүлүктөрдүн ширеси -0,5°-4°С де (криоскопиялык чекит) тоңот. Азыктүглүктүн сапатын сактоо үчүн тоңдуруунун ылдамдыгы чоң мааниге ээ. Ушуга ылайык А.-т. т-нун үч түрү бар: жайыраак тойдуруу {муз катмарынын пайда болуу ылдамд. 0,1-1 см/с); интенсивдүү тоңдуруу (ылдамд. 1-5 см/.с) ж-а тез тоңдуруу (ылдамд. 5-20 см/с). Азык-түлүктөр муздатуучу камераларда, тез тоңдуРУУчу аппараттарда, камералык ж-а тоннелдик аба муздаткычтарда тоңдурулат. Туура тоңдурулган азык-түлүктөрдүн бардык сапаты: даамы, аш болумдуулугу ж-а витаминдердин өлчөмү азык-түлүктүн жаңысынан кем калышпайт.