АВТОТЕРМЕЛҮҮ

АВТОТЕРМЕЛҮҮ — сырткы өзгөрүлмөлүү күч аракет кылбаса деле кандайдыр бир системадагы басаңдабоочу

термелүү. Амплитудасы ж-а мезгили ошол термелүүчү системанын гана касиеттерине көз каранды болушу м-н А. аргасыз термелуудөн айырмаланат. Аргасыз термелүүдө анын амплитудасы, мезгили сырткы күчтөн көз каранды. Сааттын маятнигинин термелүүсү ж-а лампалык генератордогу электр термелүүлөр А-гө мисал болот. Ар кандай А-чү системада аны термелтип туруучу энергиянын булагы болот. Термелүү басаңдабасын үчүн, булактан системага берилген энергия анын зарпталган энергиясын толуктап туруусу зарыл. Мындай толуктоо жалпысынан термелүүнүн ар бир толук мезгилинде болуп турат. А. системасы термелүүчү системадан, энергиянын булагынан, энергиянын булактан системага келишин жөнгө салып туруучу түзүлүштөн турат. Мис, саатта маятник — термелүүчү система, пружина — энергиянын булагы, анкер энергиянын маятникке келишин жөндөйт.

Ад.: Горелик Г. С, Колебания и волны, 2 изд., М., 1959; Т е о д о р ч и к К. Ф., Автоколебательные системы, 3 изд., М.- Л., 1952.