Коомдук-саясый гезит
№13, 16.05.08-ж.




◄◄◄
  Табышмактуу аалам

Мусулман болуу оңойбу?
(Башы өткөн сандарда)
Намаз жөнүндөгү кепке келип жеттик окшойт. Ислам динине ыхрар кылган адамдардын, б.а. мусулмандардын беш парзынын бири эсептелген намаз ар бир адамды жоопкерчиликке үйрөтөт. Анткени күндө беш маал даарат алып кудай алдындагы өзүнүн милдетин так өтөгөн адамдар ишенимдүү жана жоопкерчиликтүү, аларга кандай ишти болбосун ойлонбой тапшырууга болот. Кыргыздын аттуу-баштуу айрым адамдарынын ислам жөнүндөгү ой жүгүртүүлөрү, айрыкча намазга карата кыйкымчыл көз караштары күлкүнү келтирет. Мисалы, бир аты белгилүү журналист жазуучу айым "менин кудайым мени төрөгөн энем" десе, дагы бир акылман адам кыргыздарды кудайга "эч кандай ортомчусу жогеле", тактап айтканда ыйык китеп, мечит, пайгамбарга карабай түз сыйынууга чакырат. Албетте ар кимдин өз ишеними, өз пикири бар дечи, аны айтканга толук укуктуу. Буга да урматтоо менен мамиле кылуу керек. Бирок ал адамдарды эч ким күчтөп колунан мечитке сүйрөп жаткан жери жок, намазга жыгылгыла же пайгамбарга шек келтирип жатасың деген маселе жок. Же өз энеңди кудай деп тааныган безерлигиң үчүн эч ким таш бараңга да алып жибербейт. Ии, силердики туура экен деп артынан ээрчиген адамдар деле көрүнбөйт. Тескерисинче мечитке барып намазга жыгылган адамдардын саны күндөн-күнгө көбөйүүдө. Исламдын өнүгүүсү начарыраак деген түндүк тараптын эли деле азыркы учурда мусулманчылыкка ыктаганы арбын. Кыскасы кайсы мечитке баш бакпа эл толтура. Айрыкча жума намаз күндөрү эртерээк кирип орун алып албасаң орун тийбей да калат. Анткени намаз окусам деген эл батпайт. Демек намаздын жалпы элди, өзгөчө жаштарды өзүнө тарткан, сөз менен айтып түшүндүргүс төтөн касиети бар белем. Бүгүнкү күндө кыргыз жаштарынын басымдуу бөлүгү батыштык эркин турмушка, маданиятка ыктап турат, өзүбүздүн улутка мүнөздүү жүрүм-турумдан, каада-салттан алыстоодо. Көчөгө кийгени, жүргөн-турганы шойком кыздар батпай кетти, непадам түнгө калып ээн жерден жолукчу болсоң түз эле жеңден апчый кармап жетелеп кеткенден кайра тартышпайт. Жеке менчик мончолорго түшчү болсоң самын, шейшеп, сүлгүгө кошуп сөзсүз кыз сунушташат. Же кыздар өзүлөрү "байке, үстүңө кирейинчи" деп жан алы калбай мончонун терезесин черткилегени черткилеген. Мына ушундай көрүнүштөрдүн күзгүсүндө жаштарды динге тартуу аларды сактап калмак. Анткени дин эч качан жаман жакка түртпөйт, андан эч коркуп кереги жок. Эгерде балдарыңыз кокус "ата, мен мечитке барам, намаз окугум келет" десе анда сизге кудайдын бергени ошо. Буга сүйүнүш гана керек. Болгону бала биротоло динге байланып калбаса болгону. Дин фанаты болуу максатка ылайык эмес. Кайсыл мечитке барат, кантип сыйынат, көз салып коюу оң. Анткени ислам дининде 73 ар кандай агымдар бар. Алардын кай бирөөлөрү бизде жок деп кесе айтууга мүмкүн эмес. Мына ошолордун таасирине кирип кеткенден сак болуу зарыл.
(Уландысы бар)
Бахтияр ШАМАТОВ




  Египеттеги кырсыкка каргыш себепкер

Жакында эле май айынын башында Египетте автокырсык болуп, 9 адамдын өмүрүн алып кетти. Документке жөн эле кырсык деп катталып, дүйнө коомчулугу "байкуштар" деп боор оорушту.
Ал эми египеттиктердин айтымында, эгер туристтер жергиликтүү элдин салтын бузбаса, бул кырсык болмок эмес экен.
Туристтер пирамидаларды жөн эле көрүп кайтпастан, ичине кирели дешкен.
Жергиликтүү элдин салтында өлүм өрөөнүнө - көрүстөндөргө, өзүнчө мүрзөлөргө жана пирамидаларга бардык күнү эле бара берүүгө болбойт. Бул күндө сентябрь айынын эки числосу жана майдын биринчи беш күнү. Бул күндөрдө туристтик чоң компаниялар экскурсия, саякаттарды уюштурбайт. Болгону Нил дарыясы менен чөлдү кыдырышып, пирамидаларга обзордук тааныштыруу саякаттары болушу мүмкүн.
Пирамидаларды биринде "фараондун тынчын алганга каргыш бат жетет" деп жазылган.
Кырсык болгон жер да табышмактуу. Бул бурулушта ар дайым автокырсык болуп турат. Ошондуктан ал каргашалуу деп аталып, тыюу салынган күндөрү аяктан эч ким жүрбөйт.

Кереметтүү жана ыйык сандар
(Башы өткөн сандарда)
10 саны гармониянын символу, бактылуу сан. Ал көп элдерде эсептөөнүн негизин түзөт. Байыркылар аны бардык сандардын саны дешкен. Пифагорчулар жана анын шакирттери бардык асман телолору 10 болушу керек деп эсептешкен. Оккультизмде "бакыттын дөңгөлөгү" катары символдоштурулган.
11 саны оккультисттер үчүн жаман жөрөлгөнүн саны.
12 саны. Байыркылар 12 санын кемтиксиздиктин жана берекенин саны деп эсептешкен. Бул сан христиан дининде да көп жолугат. 12 апостол болгон. А.Блоктун "Он эки" поэмасы ушундан. Миф патриархы Иакованын 12 уулу болуп, андан 12 еврей уруусу тараган. Вавилондо, кытайда, Римде ж.б. 12 саны толуктуктун бактылуу символу катары эсептелген. Римдиктердин салмак чени жана акча системасы 12 санына негизделген. Жыл 12 айдан турат. Кыргыздарда 12 жаш (эрезеге жетүү) бир мүчөл деп эсептелет. Фут 12 дюймдан, англия шиллинги 12 пенстен, немец грошу 12 ифеннигден турат ж.б. Фольклордук салт боюнча каармандар 12 жашында жоого аттанат. "Манас" эпосунда болсо Каныкей менен Чыйырды Семетейди Букарага ала качып бараткан жолдо, уктап калышкан учурда 12 айры шаа мүйүз бугу келип Семетейди эмизип кетет.
13 саны. Мындай жакшы сандан кийинки сан адамдарга ашыкча, керексиз, пайдасыз, ал түгүл бактысыз, коркунучтуу болгон. Аны "шайтандуу дюжина" деп аташкан. Байыркы еврейлер 13тү М деп жазышкан. М - байыркы еврей тилинде өлүмдү билдирүүчү сөздүн биринчи тамгасы, ошондуктан еврейлерде 13 адам чогулса өлүм же кырсык болот деген ишеним болгон. Айрым өлкөлөрдүн мейманканаларында азыр да 13-номердеги бөлмө, параходдун каюталары жок. Кыргыздарда адамдын жашынын ар бири 13ү жылы мүчөл деп аталып, ал адам өмүрү үчүн коркунучтуу деп эсептелген. Ошол жылдан аман-эсен өтүш үчүн мүчөл жылдагы адам кайыр-садага берип, идиш сындырып ыргытышкан. Ошондой болсо да 13 саны айрым адамдар үчүн бактылуу болгон учурлар да арбын.
(Уландысы бар)
Ысмайыл Кадыров


  Түш кантип жорулат?

(Башы өткөн сандарда)
Түшүңдө саман сапырып, эгин кызылдап жаткан болсоң бардык тилектериң кабыл болуп, ишиңдин оңолгону.
Түшүңдө өзүңдүн сабырдуу болгондугуңду көргөн болсоң бул - узак өмүр жана узак тирүүлүктүн белгиси.
Түшүңдө садака берген кишинин, эгер окумуштуу болсо илими ого бетер артат, бай болсо, байлыгына байлык кошулат, соодагер болсо соодасына береке кирет, жакыр болсо бай болот.
Ал эми садака берип түш көргөндү кубанычтуу, бактылуу турмушта жашоонун белгиси дейт.
Түшкө сагызган киргендик - кайрымсыз, ишеними жок, сөзүндө турбаган киши.
Ал эми түшкө кирген сагызган ал ошондой адамдар, ишенимге ээ болбогон ошондой эле, динди карманбаган адамдар деп айтылат.
Эгер адам түшүндө сайроочу куштун үнүн укса, жакшы аял менен баш кошордун белгиси.
Эгер түшүндө түрмө кароолчусун көрсөң, алар мүрзө казуучулар деп айтылат.
Эгерде өзүңдү кароолчулардан кутулуу үчүн качсаң, алар артыңан келсе бул намазыңдын түшүрүлүшүнүн белгиси.
Түшүңдө салават айтып, Алла таалага багыштап дуба кылсаң, бир иш башкаруучу болосуң деп айтылат.
Эгер Мухаммад пайгамбарга атап салават айтсаң, бактылуу элде жашашыңдын далили.
Түштө учуп түшсө тактап айтканда, самолет менен учуп түш көрсө бул - өтө сонун, акырет күндүн жакшы болоорунун белгиси.
Түшкө сандык кирсе бул - кол алдында иштеген адамдар жана кызматчы.
Түшкө сары май кирсе бир кырсыкка туш болот деп жазылган.
(Уландысы бар)
Абдылда КАРАСАРТОВ













Төмөнкү
емейл жана телефон
сайттын ээси

Жанызактыкы:
емейл:janyzak@mail.ru
тел.: +996777329784
Сайт жөнүндө:
Бул айылда негизинен кыргыз гезиттери
электрондук тиркеме түрүндө жарыяланат.
Архивге, емейлге жана редакцияга шилтемелер
ошол гезиттин башбарагында берилген.
Жеке макала жарыялоого буйрутмалар кабыл алынат.
Сведения о сайте:
На сайте публикуются в основном кыргызскоязычные газеты в виде электронных подшивок данных газет.
Ссылки на архивы, емейл и данные о редакции
указаны на главной странице конкретной газеты.
Принимаются заказы на публикацию частных статей.
Алган материалга шилтеме бериңиз!  © J.Janyzak, Kyrgyzstan  Ссылки на взятые статьи обязательны!