Кыргыз гезиттеринин жањылыктары •
Кыргыз гезиттери

КИТЕПКАНА



п»ї

Л€У…Р’Жђ

  Кат куржундан

ЭРКИНДИКТЕН ЗААЛИМДИККЕ ЖАНА ИШЕНИМГЕ КЕТКЕН ЖОЛ

Токсонунчу жылдары Кыргызстан толук эркиндикке жеткен, анан акырындык менен эркиндик азайа баштаган, анан бийлик бир колго имерилген, анан "биринчи "жоогазын ынкылабы" жасалган.

Ошентип, эгемендүүлүктүн жыйырма жылдыгында кыргызстанды эки адам башкарган: Аскар Акаев жана Курманбек Бакиев. Айрыкча, Бакиев өз туугандарынын активдүү катышуусунда бирдей аракеттерди жасады.
Ошентип, хаос орун алган убактан соң, бир колдун кланы саясий бийликти концентрациялоо процесси кайрадан башталган: жарандык укуктардын жана эркиндиктердин чектелиши, өлүмгө буйруулар, оппозицияны жана журналисттерди куугунтуктоо. Бул элдин каарын келтирүүгө алып келип, экинчи канкор президентти ээрден эңшерип түштү.
Эми бул окуялар кыргызстандын жаңы 2010-жылкы тарыхында токтойбу? Ишенич эмнегедир олку-солку болгону менен үмүт чоң. Албетте, эки анжылыкка түшүүгө бай-манаптык сасыган адаттардын калдыктары такыр эле жоюлбагандыгы. Бул элдин өткөнүнө тийишүү эмес, тек өнүгүүгө кедерги болгон куру амбициялар айтылууда. Кечээ бүгүн айрым кыргыздын экс атка минерлери, же оодарылса да кызалаңдап түшкүсү келбегендери орто кылымдык тарыхты бетке кармап, биз ошол тарых менен калыптанганбыз, ошол адатта гана жакшы жашоого жетишебиз өңүттө акылдуусынат. Мунусу элдин өсүшүн тилегендиктен мурда, алы, доору кетсе да бир тизгин кармагысы келгендигине көбүрөөк жакын. Албетте, тарыхты унутпашыбыз керек. Аны кастарлашыбыз да, сабак алышыбыз да керек. Бирок, адамзаттын акылы, аң-сезими мезгил өткөн сайын өзгөрөт, өнүгөт демекчимин. Ошондуктан, албетте, доор менен замандын талабын да унутпай, аны менен эсептешүү эч качан оң жагынан башка, терс таасирин жаратпайт. Дүйнөлүк илимий-техникалык өнүгүүгө, дүйнөлүк коомчулук менен эриш-аркак жашоого да кошула албай кое албайбыз. Андыктан жаңы эрежелерди да кабылдоого туура келбей койбойт.
Жаңы бийликти жана алардын парламеттик республикага өтүү максаттары албетте колдоого алаарлык иш. Себеби, жаңы бийликтин убадалары, аларга элдин ишеними, ошондой эле 2005-2010-жылдардагы окуялар жаңы саясий реформаларды жасоого түрткү. Айтор жаңы бийликке ишенимди эл чоң артканына бир гана алардын убадалары, убакыттын талабы гана эмес, дагы башка толтура рычагдар бар. Убадалардан тайуу болушу мүмкүн, бирок эркиндик үчүн төгүлгөн кыраандардын ак үйдүн алдында төгүлгөн кандары эч качан бийликтин эсирүүсүнө жол бербейт.

Белек Тулпар,
Каракол шаары




  Туш тарап жабык

Ч. Турусбеков, Кыргызстандын чек ара
кызматынын башчысынын орун басары:
Чек ара бекеттери качан ачылаары белгисиз

7- апрелдеги ыңкылаптан кийин кошуна өлкөлөр Кыргызстан менен болгон чек араларын бир тараптуу жапкан. Чек арадан өткөрүү бекеттери качан ачылаары дале белгисиз.

- Азыркы кезде Кыргызстандын кайсы өлкөлөр менен чек арасы ачык жана кайсы өлкөлөр менен чек арасы жабык?
- Эми биринчиден айта кетмекчибиз, мамлекеттик чек арадагы жалпы абал тынч. Бир тараптуу Өзбекстан мамлекети менен чек ара жабылган бүгүнкү күндө. Кыргызстандын жарандары Өзбекстандын аймагында болсо биздин тарапка өтүүгө мүмкүнчүлүгү бар. Тескерисинче, Өзбекстандын жарандары Кыргызстанда болсо алар да өзүнүн мамлекетине өтүүгө мүмкүнчүлүгү сакталган. Үчүнчүдөн, мамлекеттердин жарандарына кээ бир кездерде туристтер келип бизге кайрылып атат, аларга жардам берип атабыз. Казакстан мамлекети менен дагы бир тараптуу Казакстандын өкмөтүнүн чечими менен чек ара жабылган болчу. Бүгүнкү күндө мамлекеттик чек арада өтүүчү пункттарыбыз жабык, бирок учак менен атайын Бишкек-Алматы деген каттамдар бар. Биздин жарандар ушундай жол менен учуп барса болот, анан темир жол менен Казакстанга өткөнгө мүмкүнчүлүктөрү бар.
- Бүгүнкү күндө чек ара кызматы ушундай абалда кандай тартипте иштеп жатат?
- Мамлекеттик чек ара кызматы күчөтүлгөн тартипте кызмат кылып жатабыз. Чек арадагы бүт көзөмөл бекеттери ушундай абалда кызмат өтөөдө.
- Чек аралар жабык деп атасыз, кайсыл мезгилге чейин ушундай абал сакталат?
- Бүгүнкү жалпы абалды карасак, Кыргызстан чектешкен бардык мамлекеттер менен чек ара аймактарында абал тынч. Коңшу мамлекеттердин чек ара кызматтары бул боюнча качан чечим алаары тууралуу бизге маалымат беришет. Биз буга азырынча жооп бере албайбыз, аны биз өзүбүз дагы билбейбиз аны.
Айзада
КасЫмалиева




За океаном
В Конгрессе США прошли слушания
по ситуации в Кыргызстане

22 апреля в Конгрессе США прошли слушания на тему "Кризис в Кыргызстане: Топливо, Контракты и Революция вдоль афганского транзита".

Эксперты во многом сошлись во мнении, что стремление сохранить военную базу "Манас" привело к тому, что США закрывали глаза на многие нарушения репрессивного и коррупционного режима.
The Washington Post пишет, что на прошедших слушаниях выяснилось: появление базы "Манас", арендные выплаты и контракты на обслуживание базы служили частным интересам могуүественных элит Кыргызстана.
А.Кули в своем докладе отметил: нет ничего удивительного, что американское военное присутствие в Кыргызстане связывают с желанием США поддерживать репрессивный и коррумпированный режим бывшего президента Бакиева… Москва и русскоязычные СМИ резко критиковали правление Бакиева, тогда как представители американских властей гасили критические интонации, поскольку это могло угрожать военному присутствию в "Манасе". По тем же причинам американские официальные представители избегали встреч с киргизскими оппозиционерами". А.Кули сказал, что необходимо изучить возможности, по которым платежи за "Манас" пойдут на благо всему обүеству, а не только избранной группе лиц.
Компромиссная политика США привела к тому, что сегодня присутствие американцев на базе "Манас" находится под большим вопросом. И хотя глава временного правительства Роза Отунбаева и заявляет, что договор о "Манасе" будет продлен, Бактыбек Абдрысаев рассказал на слушаниях, что не все члены временного правительства с этим согласны. Абдрисаев считает, что вопрос базы станет одним из ключевых пунктов президентской кампании, и вывод базы станет главным тезисом многих кандидатов в президенты.
Комитет заслушал подробный доклад С.Хортона, в котором сводились воедино многие данные, которые могут свидетельствовать о коррупционной составляюүей в контрактах на поставку топлива на авиабазу "Манас". Судя по представленным данным, вполне возможно, что контракты на поставку топлива суүественно обогатили и членов семьи президента Акаева, и членов семьи президента Бакиева. В докладе С.Хортона говорилось о сохранении со времен Акаева совершенно непрозрачных платежных схем, которые позволяли обогаүаться представителям правяүей семьи, какую бы фамилию она ни носила.
Так, пишет "Вашингтон пост", с 2007 года Минобороны США поставляло на "Манас" топливо через MIA Corp. - фирму, зарегистрированную в Лондоне и Гибралтаре. Информация о владельцах этой фирмы была засекречена. За этот период было выплачено более одного миллиарда долларов, а после продления контракта в июле 2009 года могло быть перечислено еүе 400 миллионов.
На слушаниях был поднят вопрос и о заүите прав человека. Сэм Паттен рассказал о многих нарушениях прав человека при Бакиеве и напомнил, что когда в 2005 году США резко начали критиковать Ислама Каримова за нарушения прав человека, Ташкент тут же велел Вашингтону покинуть военные базы в Узбекистане. С тех пор Америка старается не возражать Ташкенту. "Но когда-нибудь безжалостному режиму Каримова придет конец, и как смогут те, кто придет к власти после него, доверять США, если Америка даже не могла найти возможность возразить тирану, когда он угнетал свой народ?"
Паттен добавил, что намерение временного правительства вести переговоры по базе следует считать позитивным моментом, поскольку предыдуүую политику США новая власть "справедливо воспринимает как предательство".
"Фергана.Ру"



кыргыз тилиндеги гезит "Айгай"
email • архив • редакция 
29-апрель, 2009-ж.:
1-бет
Текебаев Мадлен Олбрайт менен
макулдашып алып келген
конституциясын кыянатчылык менен өткөзгөнгө аракет жасап жатабы?

2-бет
Алмаздын ачуусу
3-бет
Жаштар министрлиги түзүлөт?
4-бет
Т.Исмаилова БШК төрагалыгынан неге баш тартты?
5-бет
"Святой"
6-бет
"ЭМИ БИЗДЕ ЭЧ КИМ ПРЕЗИДЕНТ БОЛГУСУ КЕЛБЕЙТ"
7-бет
Темир Сариев, убактылуу өкмөттүн өкүлү:
"Бакиевдердин жалгыз максаты - өлкөдөгү тынчтыкты бузуу"

8-бет
Кайдасыңар, мыктылар?!
9-бет
Улуу сапар алдында
10-бет
Кечиккен чындык, же ар дайым суудан кургак чыккан Акылбек не дейт?
11-бет
Курманбек Бакиев:
"Мени өлүм гана токтотот"

12-бет
ЭРКИНДИКТЕН ЗААЛИМДИККЕ ЖАНА ИШЕНИМГЕ КЕТКЕН ЖОЛ
13-бет
Повторяющиеся революции в Кыргызстане - это, прежде всего, кризис руководства
14-бет
"Кыргыз Эл Биримдигинин" чукул чакырылган III курултайынын ЧЕЧИМИ
16-бет
Кол тобунун Королу





а ­е¦Є.НҐй«