mainkaptal

КИТЕПТЕР

Гезит, макала, архив, 2007,2018

Насбүбү Эгембердиева, акын:
"Жүрөгүм ыргагында какпай жатат"
Насбүбү Эгембердиеванын кесиби математик. Мамлекеттик Университеттин эң жакшы бүтүрүүчүсү катары окуу жайдын механика-математика факультетинде иштөөгө калтырышкан. Эл агартуунун отличниги, жогорку даражадагы усулчу (методист), көп сыйлыктарга ээ болгон.
Насбүбү эжебиз мектепте окуп жүргөн учурдан тарта поэзияга кызыгып, ырларды жазып жүргөн. Кийинчерээк өзүнүн ырында айтылгандай, "формулалар функцияларды жаттап" талантын ооздуктап койгону менен илхамына жараша өзү үчүн жазып жүргөн экен. Ырлары кийинки жылдары мезгилдүү басма сөздө жарыяланып жүрөт. Жыйнагын чыгаруу алдында турат. Биз дагы Насбүбү эжекебиздин ыр дүйнөсүнө баш бактык…

Канкорго өлүм
Өпкүлөп жерди уулунун каны төгүлгөн,
Боздоду эне боор эти бошоп сөгүлгөн.
Канкордон өлгөн кайран эр жигит элеси,
Энесин кыйнаар өткүчө өзү өмүрдөн.

Жашоого келип жаңыдан гүлдөп,
Жаш жигит өлдүң айрылып ата журтуңдан.
Каректе калды наристе балаң элеси,
Аталап ыйлап көр ичин көздөй жулкунган.

Эл үчүн чыгып эркиндик издеп баш сайган,
Эрлердин бизде элеси калды кашкайган.
Баш кошкон жаңы келиндер "жесир" аталып,
Жүздөрүн каптап кайгылуу аза жаш чайган.

Окко учту ата-бабаларын барган коргойм деп,
Окко учту ата ажалдын жолун торгойм деп.
Кан ичкич качты жандими жанын сабалап,
"Ат деген жокмун күнөөкөр буга болбойм"-деп.

Алынып келип алыскы жактан ал мында
Жооп берсин жексур ак калпак кыргыз алдында
Жашоого болгон укугун койду жоготуп,
Бир гана өлүм татыктуу андай аргынга.

Кара түн
Калдайып караңгы түн атпай жатат,
Башыма көп санаалар батпай жатат.
Тагдырым башка салган көп түйшүктөн,
Жүрөгүм ыргагында какпай жатат.

"Мен өлсөм жетимдерим не болот" - деп,
Кара түн апамды да кыйначу элең.
Ажалга апакемди ыраа көрбөй,
Буулугуп буйтка жерде ыйлачу элем.

Өзүм бала кичүүлөрдү бакчу элем,
Уйларды саап, казан көмөч жапчу элем.
Күүгүм кире ооруканага бет алып,
Таң атканча апам менен жатчу элем.

Кыйналганын көрүп туруп амапдын,
Кыйбачу элем кантип ажал тоорусун.
Жалынчу элем жараткандан суранып,
Мага бер деп апакемдин оорусун.

Апамдын өмүр шамы өчө берди,
Ач ажал кырк сегизде жете келди.
Апалап чыркырасам муңдуу тиктеп,
Суналып сулуу бойдон кете берди.

Апамдын ооруларын сурай берип,
Оорукчан болуп мен да калдым окшойт.
Качырып уйкум менен тынчтыгымды,
Кара түн сырдаш болуп калдың ойшойт.

Чыдатпай жан дүйнөмдү ээлеп алып,
Кара түн ойлойсуң го мени карап.
Мен сага багынбаймын.
Шоола чачып,
Күткөн таңым атып келет сени жарып.


Илхам берчи жараткан!
Оо жараткан, илхам берчи аябай,
Ансыз деле көп жылдары жазбадым.
Поэзия айдыңына батынбай,
Формулалар, функциялар жаттадым.
Жазбасам да лира гүлүн бапестеп,
Өмүр бою жүрөгүмдө сактадым.

Ал сезимдер вулкан сымал ойгонуп,
Жата бербей ээлеп алып жадымды.
Умтулушат жарыктыкка чыкмакка,
Удургутуп жүрөктөгү канымды.
Өрткө айланып кыялымды коштогон,
Өчүрө албай калдым окшойт жалынды.
Илхам берчи жараткан!

Кечире албайм
Калтырса да кай бирлери көңүлүмдү,
Тилесе да кээлери өлүмүмдү.
Мен аларды кечирип кое аламын,
Анткени ыйык мен үчүн көрүү күндү.

Ушакташса артымдан жобурашып,
Өзөк сөздү айтышып, кобурашып.
Мен аларды капарга албай коем,
Пейилим таза, анткени, жолум ачык.

Баштагымдай эч качан чечиле албайм,
Мурдагыдай жаткырып эсиле албайм,
Ак көңүлүм таш болуп катып калат,
Мени сатып кеткенди кечире албайм.

Ак таңым
Ак жарык көөдөй түндү көсөп келет
Жолуна бакыт таалай төшөп келет
Уктабай күймөлөнүп мен өткөргөн
Да бир күн өтөлгөсүн өтөп келет.

Түн бою уктай албай көпкө жаттым
Сабылып сары ойлорго чөктүм, баттым
Куткарып караңгыны сүрүп чыгып,
Дагы бир жаркыраган таңым аттың.

Ак таңым ажайып бир жарык берчи,
Жер шарын тегиз курчап агып келчи
Кайчалыш кыйынчылык күндө турат,
Кыргызга тынчтык, бакыт алып келчи.

Канчалар сени күтүп тилек кылат
Сен келсең ойду бакыт жиреп турат
Ар кимди шыктандырып тирүүлүккө
Аткан таң ак шоолаңда илеп турат.

Жолдошбек Бузурманкуловго
(Пародия)
Мен көлгө жалгыз келип байыр алдым,
Кыз сүйдүм, мээримиңен кайыр алдым.
Жаштыгым татаал жолдон бир жаңылып,
Долондон канатымды кайрып алдым.

Кагаз сурап келди элең ыр жазам деп,
Төрт барак дептеримден айрып бердим.
Мага арнап сүйүү ырын жазат десем,
"Долондон канатыңды кайрып" келдиң.
Аны да жөн жазбастан таш боор болуп,
Аселден Илиясты айрып келдиң.
Алты күнү үшкүрүнүп кейип жүрдүң.
Аларга кеткен окшойт бардык нервиң.
"Ыр жазгын, жөн отурбай сен дагы" - деп,
Артып калган үч баракты кайрып бердиң.

Жашап калем
Күндөр болду ачуусу көп таттуудан,
Күндөр болду кайгысы көп шаттуудан.
Тоскон бутун түз бараткан жолума,
Тоскоол көрдүм адам уулу аттуудан.

Кээде ийилдим, бирок бир да сынбадым,
Мен аларга эч жамандык кылбадым.
Жашап келем жакшы адамдар жанашып,
Эч бузбастан турмушумдун ыргагын.

Алыбызча эл кызматын өтөдүк,
Мүмкүн аным оор эместир өтө жүк.
Ыйманыма камчы чаппай бүгүн мен,
Жашап келем башты бийик көтөрүп.







кыргыз тилиндеги гезит "Айат пресс"
email • архив • редакция 
27-май, 2010-ж.:
1-бет
Бакиевдердин Василий Ивановичи ким?
2-бет
Кол койдурам деп…
3-бет
"Кыргыз! Кыргыз! Кыргыз!"
дечү, Дооронбек

4-бет
Гимн, Герб, Туу тууралуу
түзүк кеп уга элекмин

5-бет
Тер агызган телефонгейт
6-бет
Өзүмдү өзүм билем,
өтүгүмдү төргө илем

7-бет
Эрендер элге эңилет
8-бет
"Күрмөнтү" цементине "жан кирди"
9-бет
Дасмия
10-бет
Ач жүзүңдү, Гүлчөтай!.
11-бет
Мустафа ЖУМАКАНОВ,
"Теңир-Тоо" жаштар коомдук бирикмесинин лидери:
"Үсөновдун Нарынга келиши отко май чачкандай эле болду"

12-бет
Досбол кызматтан кетти,
командасы иштеп атат...

13-бет
Муштумун түйгөн бойдон кетти уулуң
14-бет
Насбүбү Эгембердиева, акын:
"Жүрөгүм ыргагында какпай жатат"

15-бет
КАНДУУ ЖОЛ
16-бет
Темир БИРНАЗАРОВ, кино режиссер:
"Машина берип, айдоочу күбөлүктү бербей жатышат"

КИТЕПКАНА

а ­е¦Є.НҐй«