presskg.com Архив Редакции газет Кыргызстана Кыргыз эл макалдары Zaman Кыргызстан Агым 1 Агым 2 Айыл деми Алиби Асман пресс Азия news Арена kg Фабула Кереге kg Кыргызстан маданияты Көк Асаба Кутбилим Леди kg Майдан.kg Кыргыз туусу Учур Айгай kg Аалам С.С.С.Р Эл турмушу Эл сөзү Добулбас kg Айкын саясат Ачык саясат Майдан kg Адилет press Жалал-абад үнү Тарыхый мурас Обон Кыргыз руху Diezel Айыл өкмөтү Нур Эл De факто Жаңы кылым Апта Бишкек таймс Назар Энесай Эркинтоо Нур реклама Айат пресс Адилет пресс Лозунг Кабар



Атахан КОЖОГУЛОВ
Өскөн айыл

Сабын бузбай учуп барат куштарың,
Сезимимде келет жүзүң айчырай.
Тиктеп турам Кара-Тоонун учтарын,
Төрөгелди баатыр түшө калчудай.

Сол жагыңда сайың агып шылдырап,
Оң тарабың тоо этектеп суналат.
Тал-терегиң бир жагымдуу ыр курап,
Тамырың бүт улуу тоодон куралат.

Тоо, сууларга балалык ыр жазылып,
Таңдан кечке биз чаң болуп ойнодук.
Айылым, айылым көчөңдө мен шашылып,
Дале жүрөм Турат досум ойготуп.

Токойуңда толгон куштар безенеп,
Таңда дайым турган өңдүү чакырып.
Сен жөнүндө түштөрүмдү жетелеп,
Сага жөнөйм, асыл айылым ашыгып.

Айылым десем өчкөн шамым жандырам,
Ак-тилектен коломтомо ой калайм.
Молдо Кылыч чуркап чыгып алдымдан.
Мага калем берүүчүдөй жол карайм.

Аппак таңда жол бетинде жаңырып,
Айылым көздөй тарта берет бир агым.
Күмбөзүндө кырк чоро да зарыгып,
Кан-жолумду карагандай туямын!

Бар катарын бузбай учат куштарың,
Бир канаты жараланып айыккан.
Караан кылып Кара-Тоонун учтарын,
Карааныңды сагындым мен алыстан!


Алыкул сап

Алыкул сап, чокусундай тоолордун
Түбү терең пайгамбары ойлордун.
Кожожаштай сур эчки эмес ыр кууп мен,
Бирде жапыс, бирде бийик тоо болдум.

Ушул жарык ууз жытындай Жыпардын,
Ымыркайды эңсеп өттү тутам күн.
Кээде туруп кышкы күндөй кыскарсам,
Кээде каалгып кышкы түндөй узардым.

Мезгилде эмес ырларымда жашадым,
Кичинемден билдим өмүр татаалын.
Кусаланып жалгыз жолдо жалгызмын
Көкүрөктө кубанычың, азабың.

Ырлар эми басар жолдо балам бол,
Ыйманым бол, эртеңиме аян бол.
Кылдарындай комузумдун кусалуу,
Күндө менден сага кетет тарам жол.

Муңумду ырдап, өзөндөй бир агып кал,
Мунарыктын нар жагында жарык бар.
Акыретке мен кетээрмин бир күнү
Жаман эмес, жарыгымды алып кал.

Өктөм өмүр арман экен ушундай,
Мүнүшкөрдөй кушум таптап учурбай.
Аруу ырлар эңсетип бир тураарсың,
Алыкулдун Жыпарынын жытындай!


?????? ?????
Алыскы шамал

Кеткенмин небак, канатым күүлөп тууруңдан,
Кайрыгың коштоп качанкы муңум угулган.
Айтылбай калган бир сезим сенде жашады,
Алыскы шамал арманым болуп туюлган.

Чачыбыз дагы, кашыбыз дагы топурак
Чачылып жолдо ойночу элек топурап.
Шаңыңда калган элести тартып көзүмө,
Шамалдай шашып бул күндөр алга озунат.

Жүзүбүз дагы шамалга кетчү туурулуп,
Кыяда жолдон балапан окшоп чуурудук.
Карчыга куштай караанын үзүп алыстап,
Кымбат ал күндөр кетиптир колдон суурулуп.

Мекеним сенин намысың дагы, арыңмын
Муң, сырым айтып өзүңдү көздөй агылдым.
Шаабайым сууп Кара-Тоом келип көзүмө,
Шашылып жүргөн шамалда жолду сагындым.

Кайыңдар дале көктөмдү күтүп тургандай,
Келсем дейм таңда сагынган жерге буйдалбай.
Алыскы шамал карааның көздөн учту го
Арзытып туруп, жазылбай калган ырлардай.

Тирүүмдө түздөп, эстетип тураар бир агым,
Табылбай калсам, кабарым, дайным сурарым.
Арманым болуп агылган аруу шамалым,
Алыстан дагы демиңди сезип турамын!


Каркыра

Бул өмүрдө бир чачылып, төгүлдүм
Көз жумулса көккө сызган жан тура.
Как жүрөктүн толтосундай көрүндүң,
Карааныңдан кагылайын Каркыра.

Өзөн жарган сууларыңды жандадык,
Алты кылым нары барып келгендей.
Ала-Тоонун атын угуп арбалып,
Алтай жүрүп атам Манас көргөн жер.

Кайыл болуп бул өмүрдүн азына,
Муундан-муунга улуу жолду уладык.
Булуттарың Көкөтөйдүн ашына,
Келишкендей өргүп турат чубалып.

Тоолор барат кыргыз журттун көчүндөй.
Карт тарыхты айтып мага Ай барат.
Касиеттүү айкөл Манас көзүндөй,
Көктө кушуң акшумкардай айланат.

Асманыңда жылдыздарың жымыңдап,
Учуп турду түндүн чертип каалгасын.
Өзөн сууң күңгүрөнүп ыр ырдап,
Өткөн доор сездиргенсийт калбаатын.

Кыргыз болуп кырдан ылдый төгүлдүң,
Карап турам даба издеп дартыма.
Кош көзүмдүн карегиндей көрүндүң,
Карааныңдан кагылайын Каркыра!


Беш көкүл ырлар

Бөлөк жердин гүлүн дагы теңебейм,
Боппоз болгон шыбагыңа бооруңда,
Тууган жерим медер кылаар сен эгем!
Көз жумганда жүгүм таштап артынган,
Коюнуңда шыбак болом аңкыган.
* * *
Айдын нурун сүртүп коюп денеңе
Албырып сен уктап жаттың, Ай барат.
Мүмкүн анда түш көрдүңбү сен деле?
Ак чөйчөккө ак тилекти толтурам,
Алоолонгон алтын айга кол сунам.
* * *
Ала-Тоонун аппак карын
Алаканга аймаладым,
Ара жолдо ай карадым.
Аяз бетим саймалады,
Албырган жол кайда калды?!
* * *
Күндөп-түндөп аяз сайган саймадай,
Кулпунган бир өмүр өтүп баратса
Куштар кетти, кубулжутуп сайрабай.
Алгалады арман толгон көчүбүз,
Аттиң дүйнө, артың неге өкүнүч?!
* * *
Кышында биз жашаган калаа жактан,
Кусалуу сыртта турсам аппак таңда
Куш көрдүм жалгыз учуп бара жаткан.
Таңдагы аппак кардай калдың ойдо,
Тунжурап жалгыз турам жалгыз жолдо.
* * *
Карт теректин турам бүгүн жанында,
Жашап койгон окшоп кетем бир кылым,
Кошулгум бар дайрадагы агымга.
Карт кылымдар ташка, сууга жашынып,
Каяккадыр бараткансыйт ашыгып…
* * *
Агарган бийик кыр жарык,
Ата журтту колдой кел,
Ак кайып менен сур кайып.
Булуттай таза чубаган,
Берчидей тоолор бир аян.

Каркыралар сабын бузду жазында,
Каяктандыр ата журтка келатып,
А сен дагы болгонуң жок кашымда.
Өмүр деген суудай агып кетиптир,
Бараар жерге жолдон калып кечиктим.
* * *
Сөзүмдүн пайгамбары,
Серпилип бир карачы,
Сүрөттү ак таңдагы.
Өзөндөр сырын катат,
Өркөчтүү кылым жатат.
* * *
Сапарында канча күлүк чаалыкты,
Жылаңайлак таманым бүт кесилип,
Жүрөгүм да канча үмүттү карытты.
Жалгыз жолдо сага келген мен караан,
Жүрөгүмдөн желип өтөт желмаян!
* * *
Шашылып сылап чачымдан,
Шамалдын жаны бар экен,
Шамалым болдуң асыл жан.
Ашыгып кеттиң ашыгып,
Чачылып кеттиң чачылып.
* * *
Бир чычкан алды тынчымды,
Бороондуу кышта чыйкылдап,
Байпактын башы жыртылды.
Колунан түшүп тогоосу,
Калчылдайт жолдо жолоочу.
* * *
Түн ааламга үңүлөт,
Жылчыгынан булуттун,
Жылдыздар мага тигилет.
Сөзүң жүрөк канатат,
Супа салып таң атат.








кыргыз тилиндеги гезит "Агым"





??.??