presskg.com Архив Редакции газет Кыргызстана Кыргыз эл макалдары Zaman Кыргызстан Агым 1 Агым 2 Айыл деми Алиби Асман пресс Азия news Арена kg Фабула Кереге kg Кыргызстан маданияты Көк Асаба Кутбилим Леди kg Майдан.kg Кыргыз туусу Учур Айгай kg Аалам С.С.С.Р Эл турмушу Эл сөзү Добулбас kg Айкын саясат Ачык саясат Майдан kg Адилет press Жалал-абад үнү Тарыхый мурас Обон Кыргыз руху Diezel Айыл өкмөтү Нур Эл De факто Жаңы кылым Апта Бишкек таймс Назар Энесай Эркинтоо Нур реклама Айат пресс Адилет пресс Лозунг Кабар



  Эрендерде эмне кеп?

Алмаз Атамбаев, экс-премьер-министр:
"Автоматка ишенген бийлик көчөдө калат"
Башынан эл башына оор күн түшсө, эл уулдары кыйынчылыкты жеңип келген. Бу саам да кыргыздын абалы оор. Келечеги бүдөмүк. Үмүт өчүп. Мындай шартта коомчулукту козгой алган, артынан элди ээрчите алган лидерлердин сөзү керек. Эмесе ортоктош бололу.

- Алмаз Шаршенович, саясат айдыңында беделиңиз түшүп кеткенин айтышууда. Буга сиз канчалык маани бересиз?
- Саясатчынын тагдыры ушундай… "Бирде жигит төө минет, бирде жигит жөө жүрөт" дейт го. Саясаттын өзү туруктуу эмес да. Бирок мезгил бардыгын ордуна коет. Кимдин ким экенин. Менимче, ар бир эле кадамды, сүйлөгөн сөзүңөн бери саясый беделиңе байлап, ошону менен жашап калуу болбойт да. Өзүн сыйлаган адам жалаң эле саясатты ойлобой, Кудайдан коркуп, түз жүрүшү керек. А жеке гана саясый рейтинг менен ооруганга болбойт го.
- Сиз премьер-министр болгонго чейин курч пикирде маек курчу элеңиз. Кийинки мезгилдеги көзкарашыңыз, сөздөрүңүз мокогондой… Ушундан улам "Атамбаевди бийлик сындырып койгонбу?" деген ойлор каңгып жүрөт.
- Мындай сөздөр карандай калп. Мага карата Акаевдин доорунда, Бакиевдин убагында болобу, кичинекей эле компромат болсо, аны көбүртүп-жабыртып келишкенин билесиңер. Эгерде менин артымда бир илинчээк болду дегиче гезиттин баарына чыгып, төө бастыны башташмак. Мактанбайм, мен дайыма таза жүрөм. Тазалык - табиятымдагы баалуу нерсе… Ал эми радикалдуу сөздөрдөн кеткениме биринчиден - мезгил, экинчиден - өзүбүздүн, оппозициянын ичиндеги көрүнүштөр себеп болду.
- Мисалы?
- Биринчиси, 2006-жылдын ноябрында митингдерди уюштуруп, натыйжада президент Бакиевди ноябрдагы Конституцияга кол коюуга мажбур кылганбыз. Ал Конституциянын негизинде президент өзүнүн бийлигинин көпчүлүгүн премьер-министрге, парламентке өткөрүп берген. Бирок андан кийин көрбөдүкпү, колго тийген ырыскыны, Конституцияны ошол кездеги премьер баш, оппозиция төш болуп алдырып койгон да. Майда-чүйдө оюндардын, жеке кызыкчылыктардын кесепетинен… Экинчиси, ошол эле 2006-жылдын башында "Реформа үчүн" кыймылына бириккенибизди билесиңер. Биз аны сактай албай калдык. Бул кандайча болду? Өткөн жылдын башында "Фронт" ачылганда биздин кыймылдан жарака кеткен. Кыймылдын теңтөрагалары бар болчу: Атамбаев, Текебаев. Ошондо Текебаев баш болгон бир топ саясатчылар "Фронтко" өтүп кетишкен. Анан ортобузда кайчы пикир жаралды. Мен айткам, "Фронттун" жолу өзүнчө, биздин кыймылдын жолу өзүнчө" деп. Куловго ишеним жоктугун билдиргем. Себеби, ага чейин ноябрдагы Конституция кабыл алынганда көрбөйсүңөрбү, премьерге бийликтин басымдуу жагы колуна тийип аткан соң, башкача иштемек да. Эгер элди ойлосо. Тескерисинче, ар кандай оюндарга кирип атып, ал Конституциянын түбүнө жетип тынышкан. Ошон үчүн "Фронттун" жетекчисине ишенбестигимди баса белгилеп, "Реформа үчүн" кыймылынын жолу менен кетүүнү айткам. Радикалдуу кадамдар аркылуу эмес, реформа жолунда элдин таламын чечүүнү көздөп.
- Анда сиздердин араңардан ырк кетип, бийликти кандай да болсо алабыз дегендер бөлүнүп кеткен дейсизби?
- Ошондо кыймылдын бир топ лидерлери радикалдуу жолду тандашып, "Фронтко" жазылып кетишти. Эң кызыгы, радикалдуу иштерге барабыз деген адамдардын айрымдары азыркы күндө "Акжолдо", бийликте жүрүшпөйбү. Тагдырдын тамашасын карабайсыңбы, чындык мен тарапта болгонуна эми көздөрү жетип атышат. Дагы бир нерсени эскертип коеюн, ошол эле убакта президент тараптан сунуш болуп, "Реформа үчүн" кыймылынын лидерлерине премьер-министрден министрлик орундарга чейин сунушталган. Анан Конституцияны өзгөртүү боюнча жумушчу топ түзүлүп, оппозиция тараптан Бекназаров, Отунбаева, Садырбаев, Байсалов, Өмүркулов сыяктуу саясатчылар киришкен. Натыйжада бийлик-оппозиция тараптагылар теңме-тең биригип, компромисске апкеле турган Конституцияны жазганбыз. Президент кол коюп берүүгө даяр эле. Ошондо оппозиция мени угуп, биз Өкмөттү колго алганыбызда, администрацияга оппозициянын таза жигиттери отурганда, компромисстик Конституцияга кол коюлганда, азыр мамлекетте таптакыр башка кырдаал болмок. Албетте, жакшы жагынан…
(Уландысы 5-бетте)









??.??