Жомоктор

Таш очокту кантип кыйнашты?

Таш очокту кантип кыйнашты?

(Кытай жомогу)

Бао-гун бир жолу чүмбөттүү замбилге отуруп, сотко ишке өкүм чыгарууга жөнөдү. Көчөдө баратып, караса, таш очокто кичинекей бала отурат, отурат да буркурап ыйлап атат. Жанында бамбук чырпыгынан согулган себет турат.
Бао-гун замбилди көтөрүп бараткандарга токтогонго буйрук берди, баланы чакырып, сурады:
– Сени ким капа кылды, бала? Эмнеге ыйлап атасың?
Бала жооп берди:
– Эртең менентен баштап таттуу май токоч саттым. Эки жүз жез тыйынга иштеп, акчаны себетке салгам. Ошол маалда көз боемочу келип, амал көрсөттү. Мен бул таш очокко отуруп, карадым. Көп деле убакыт өтпөдү. Андан кийин себетиме көз салсам, акчам жок экен.
Бала айтып бүтүп, баштагыдан да буркурады.

Бао-гун баланын баянын угуп, кашын бириктирди, бир аз ойлонуп, анан:
– Акча себетте жаткан, себет ташта турган. Капысынан акча жоголду. Сыягы, таш очок уурдап алды окшойт. Кароолчу! Тезинен бала менен таш очокту суракка жеткир.
Эл Бао-гун таш очокту суракка алаарын угуп, бири бирине айтып атышты, бекеринен бирөө онго айтат, он жүзгө жеткирет деп айтылбаган да. Баары суракты угууга сотко чуркашты.
Бао-гун бөлмөгө кирди, таш очокту алып келип, столдун жанына коюуну буйруду. Балага таш очоктун жанына турууну айтты, а эл столдун эки жагына жайгашты.
Бао-гун соттун отургучуна отурду, сурак башталды:
– Таш очок, моюнуңа ал, баланын акчасын сен уурдадыңбы? Чындыкты гана айт, болбосо сени сабап, кыйноого буйрук берем.
Бирок, таш таш да, үнүн чыгарбай жатат. Бао-гундун ачуусу шакардай кайнады, столду муштуму менен чапты, желдеттерге таш очокту сабоого буйрук берди. Алар таяктары менен ташты туш – тарабынан ургулашты. Эл чыдай албай, каткырышты, алардын каткырыгы бийик болсо да, ташты ургулаган таяктардын үнүнө басылды.
Бао-гун гана күлбөдү, чакан тактайчаны тыкылдатып, элди тартипке чакыргансыды:
– Силер эмне тартипти билбейсиңерби? Сотко кантип отуруу керектигин түшүнбөйсүңөрбү? Желдеттер! Каалганы жаап, эч кимди киргизбегиле!
Адамдар Бао-гундун ачууланганын көрүп, тизелеп, кечирим сурашты.
Сот мындай деди:
– Макул, бул жолу силерди кечирем, бирок, ар бириңер үйүңөргө кетээрде тыйын таштайсыңар. Көнсөңөр, тынч узатам.
Бао-гун желдеттерге суу толтурулган чоң сандыкты бөлмөнүн ортосуна коюуну буйруду. Андан кийин ар бир адамга сандыктагы сууга тыйын таштагыла деди, өзү карап турду. Адамдар биринин артынан бир сандыкка келип, тыйын ташташып, чубалждып бөлмөдөн чыгышты. Ошол арада бир адам келип, тыйын таштады. Бао-гун караса сууда майдын изи пайда болду.
Сот катуу кыйкырды:
– Эй, сен, ит, баланын акчасын уурдадың беле?! Моюнуңа ал!
Ууру коркуп, титиреди. Бао-гундун буйругу менен желдеттер ууру аталган адамды тинтишти, чонтөгүнөн жүз токсон тогуз тыйын табылды, сууга ташталган бир тыйын менен эки жүз тыйын болот. Бао-гун бардык тыйынды балага карматты, ууруну желдеттерге аябай сабатып, анан жолго салды.
Ошондо гана эл Бао-гун эмнеге таш очокту суракка алганын түшүндү. Сотту эң бир калыс, эң бир даанышман сот деп аташты.

🔥0
Click to add a comment
Жомоктор

More in Жомоктор

Ачкөз

201928.04.2020

Жаныбарлар кантип жыл сүрүштүрүүгө кезекке тизилишкен?

201928.04.2020

Цикадо кичинекей мүйүзүн кантип жоготту?

201928.04.2020

Манора

201928.04.2020

Эмне үчүн деңиздин суусу туздуу?

201928.04.2020

Таранчы

201928.04.2020

Келесоолордун достугу – душмандардын кастыгына тең

201918.02.2020

Калым аким

201903.02.2020

Үпүп

201903.02.2020
















error: Content is protected !!